فراتاب: «در حال حاضر نزدیک به 30 میلیون کُرد در چهار کشور عراق، سوریه، ترکیه و ایران زندگی میکنند که نقش سیاسی و اجتماعی مهمی در سیاست جدید خاورمیانه ایفا میکنند. کُردها با وجود جمعیت و نفوذ فرهنگی و سیاسی و اقتصادی زیاد در خاورمیانه، هنوز دولت مستقلی ندارند.» (بخشهایی از کتاب)
مقدمه
اگر کردها هرگز مورد توجه جامعه جهانی و منافع منطقهای قرار نگرفتهاند، دو رویداد مهم در چند دهه گذشته، کُردها را برای رسیدن به اهداف خود مورد توجه جامعه جهانی و افکار عمومی قرار داده است. یکی حمله آمریکا و کُردها به صدام حسین و دیگری تشکیل دولت اسلامی عراق و شام (داعش) بود که کُردها با کمک نیروهای بینالمللی علیه داعش مبارزه کردند و عراق و سوریه را از تروریسم پاکسازی کردند. بنابراین مطالعات، آنها تمایل دارند کُردها را به عنوان یک بازیگر مستقل معرفی کنند، در حالی که کُردها تنها بازیگر مستقل در سیاست منطقه نیستند.
مشخصات کتاب
- نام کتاب: سیاست کُردی در خاورمیانه (بازیگران، ایده ها و منافع)
- نویسنده: ایمل الیف توگدار و سرحان آل
- مترجمین: علی رضا سمیعی اصفهانی، میلاد یزدان پناه و عبیدالله عبید.
- چاپ اول: ١٣٩٩
- ناشر: مخاطب
- تیراژ: ١٠٠٠ نسخه
- صفحهآرا و طراح جلد: اکرم جدیدی
- تعداد صفحات: ٢٩٦ صفحه
معرفی نویسندگان و مترجمین
- ایمل الیف توگدار، استادیار و رئیس گروه سیاست و روابط بینالملل در دانشگاه هاولر کرذستان در اربیل/ اقلیم کردستان عراق. او دارای مدرک دکترای علوم سیاسی از دانشگاه ویرجینیای آمریکا است. برنامه تحقیقاتی او مردمشناسی سیاسی، حقوق بشر و سیاستهای جنسیتی با تمرکز بر خاورمیانه، به ویژه ترکیه و منطقه اقلیم کردستان عراق است.
- سرهان آل، استادیار و رئیس گروه سیاست و روابط بینالملل دانشگاه اقتصاد ازمیر ترکیه است. او دارای مدرک دکترای علوم سیاسی از دانشگاه یوتا آمریکا میباشد. دستور کار تحقیقاتی او شامل سیاست هویت، کشمکشهای قومی، مطالعات امنیتی و جنبشهای اجتماعی است.
- علی رضا سمیعی اصفهانی؛ استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان، میلاد یزدان پناه؛ دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه تهران و عبیدالله عبید این کتاب را به صورت ساده و روان ترجمه کردهاند.
پیام کتاب
هدف اصلی این کتاب تحلیل روابط داخلی کُردها در منطقه با نگاهی به بازیگران، ایدهها و منافع سیاسی اصلی در ترکیه، عراق، سوریه و ایران است. بنابراین نویسنده به دنبال یافتن جهان کُرد در چارچوب کشمکشها و منافع آنهاست. کتاب نامبرده شامل سه بخش بازیگران، ایدهها، علایق و دارای هشت فصل است.
تجربه و تاثیر این کتاب
از آنجایی که در دنیای روابط بینالملل کتابهای بسیار کمی درباره سیاست کُردها وجود دارد و فهم مسئلهی کُردها دغدغهام بوده، عنوان و محتوای این کتاب برایم بسیار جالب بود و باعث شد با اشتیاق آن را بخوانم و دادهها و دیدگاههای جدیدی دربارهی سیاست کُردی در ذهنم ایجاد شود. خواندن این کتاب سؤالات اساسی بسیاری را در ذهن من ایجاد کرد و راهگشای بسیاری از موضوعات مهمتری شد، بنابراین این کتاب را به کسانی که میخواهند درباره سیاست کُردها بیشتر بدانند توصیه میکنم.
گزارش به زبان کُردی
سیاست كردی در خاورمیانە (بازیگران، ایدەها و منافع)
"هەتا ئێستا نزیك بە ٣٠ملوێن كورد لە چوار وڵاتی عراق و سوریە و توركیا و ئێران بوونیان هەیە كە لەڕووی سیاسی و كۆمەڵایەتیهوه دەورێكی گرینگ لە سیاسەتی نوێی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست ئەگێڕن. سەرەڕای حەشیمەت و كاریگەری زۆری فەرهەنگی سیاسی و ئابووری لەڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، كوردەكان هێشتا دەوڵەتێكی سەربەخۆیان نییە."
پێشەكی
ئەگەر كوردەكان هیچكاتێك نەكەوتوونەتە بەر سەرنجی كۆمەڵگای نێودەوڵەتی و بەرژەوەندییە ناوچەییەكان، ئەوە لەم چەن دەیەی پێشوودا دوو ڕووداوی گرینگ كوردەكانی خستووەته چەقی سەرنجدانی كۆمەڵگای جەهانی و ڕای گشتیەوە بۆ بەدی هاتنی ئامانجەكانیان. یەكیان هێرشی ئامریكا و كوردەكان دژی سەدام حسەین بوو و ئەوی تریان درووستبوونی دەوڵەتی ئیسلامی عێراق و شام ناسراو بە داعش بوو كە كوردەكان بە هاوكاری هێزی نێودەوڵەتی، دژ به داعش وەستانەوە و عێراق و سوریایان لە ترور پاك كردەوە. هەر بۆیە لێكۆڵینەوەكان پێیان خۆشە كە كورد وەك ئەكتەرێكی سەربەخۆ بناسێنن له هەمان كاتدا كوردەكان لە سیاسەتی ناوچەیی تەنیا ئەكتەرێكی سەربەخۆ نین.
تایبەتمەندییەكانی كتێب
- ناوی كتێب: سیاست كردی در خاورمیانە (بازیگران، ایدەها و منافع)
- نووسهر: ئیمێل ئەلیف توگدار و سەرحان ئاڵ
- وەرگێڕانی فارسی: عەلی ڕەزا سەمیعی ئەسفەهانی - میلاد یەزدان پەنا - عوبەیدوڵڵا عوبەید.
- چاپی یەكەم: ساڵی ١٣٩٩
- چاپەمەنی: مخاطب
- ژمارەی چاپ: ١٠٠٠
- داڕێژری بەرگی كتێب: ئەكرەم جەدیدی
- ژمارهی لاپهڕه: ٢٩٦
ناساندنی نووسەر و وەرگێڕ
- ئیمێل ئێلیف توگدار، پرۆفیسۆری یاریدەدەر و بەرپرسی بەشی سیاسەت و پێوەندییە نێودەوڵەتییەکان لە زانکۆی هاولەری کوردستان لە هەولێر/ههریمی کوردستان. خاوەنی بڕوانامەی دکتۆرایە لە زانستی سیاسی لە زانکۆی ویرجینیای ئەمریکا. کارنامەی توێژینەوەکانی بریتین لە سیاسەتی نەتەوەیی و مافی مرۆڤ و گرنگیدان بەڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و بەتایبەتی تورکیا و هەرێمی کوردستانی عێراق.
- سهرحان ئال، پرۆفیسۆری یاریدەدەر و بەرپرسی بەشی سیاسەت و پێوەندییە نێودەوڵەتییەکان لە زانکۆی ئابووری ئهزمیری تورکیا. دەرچووی دوکترای زانستی سیاسییە لە زانکۆی یوتا لە ئەمریکا. کارنامەی توێژینەوەکانی بریتین لە سیاسەتی شوناس و ململانێی نەتەوەیی و توێژینەوە ئەمنییەکان و بزووتنەوە کۆمەڵایەتییەکان.
- عەلی ڕەزا سەمیعی ئەسفەهانی مامۆستای یاریدەدەری زانستە سیاسییەکان له زانکۆی ئیسفههان - میلاد یەزدان پەنا خوێندکاری دکتۆرا لە زانستە سیاسییەکانی زانکۆی تاران و عوبەیدوڵڵا عوبەید به شێوهیێکی ساده و ڕهوان ئهم کتێبهیان وهرگێڕاندووهتهوه.
پەیامی كتێب
ئامانجی سەرەكی ئەم كتێبە شیكردنەوەی پێوەندی ناوخۆیی كوردەكانی ناوچەكەیە بە چاولێكردنی ئەكتەرە سەرەكییەكان، ئیدەكان و بەرژەوەندییە سیاسییەكانیان لە وڵاتانی توركیا- عێراق- سوریە و ئێران. هەر بۆیە نووسەر بە شوێن دۆزینەوە جیهانی كوردیهوهیه لە چوارچێوەی ململانێ و بەرژەوەندیهکانیان. كتێبی ناوبراو لە ٣ بەشی ئەكتەرەكان، ئیدەكان، بەرژەوەندییەكان و هەشت فەسڵ پێكهاتووە.
ئەزمون و كارتێكردنی ئەم كتێبە
بە پێی ئەوەی لە دنیای زانستی پێوەندی نێودەوڵەتی كتێب لەسەر سیاسەتی كورد بە گشتی زۆر كەمە و تێگەیشتن لەم بابەتەش كەڵكەڵەی لەمێژینەم بووە هەر بۆیە ناو و ناوەرۆكی ئەم كتێبە زۆر بۆم سەرنج ڕاكێش بوو و بووە هۆی ئەوەی كە بە شەوقەوە بیخوێنمەوە و دەیتا و ڕوانینی نوێی سەبارەت بە سیاسەتی كورد لە زەینی من درووست ببێ. خوێندنەوەی ئەم كتێبە گەلێك پرسیاری ڕیشەیی لە ناو زەینی مندا درووست كرد و بووە كردنەوەی زۆر بابەتی گرینگتر، بۆیە كتێبی ناوبراو پێشنیار ئەكەم بۆ ئەو كەسانەی ئەیان هەوێت زیاتر لە سیاسەتی كورد تێبگەن.
نویسنده: دانیار رحمانی از اعضای کلاس روزنامهنگاری و برندسازی فراتاب – دوره 15.
بازنشر این مطلب با ذکر منبع «فراتاب» بلامانع است.
