فراتاب: کتاب «ارزیابی و درمان عدم تعادل عضلانی (رویکرد جاندا)» از منابع مهم حوزه حرکات اصلاحی و توانبخشی اسکلتیعضلانی است که بر پایه دیدگاههای ولادیمیر جاندا به بررسی مفهوم عدم تعادل عضلانی و نقش آن در بروز دردها و اختلالات حرکتی میپردازد. این اثر نشان میدهد بسیاری از مشکلات حرکتی ناشی از اختلال در هماهنگی و تعادل عملکردی عضلات است. نویسندگان با ارائه چارچوبی علمی برای ارزیابی وضعیت بدنی، تحلیل الگوهای حرکتی و طراحی تمرینات اصلاحی، راهکارهایی کاربردی برای تشخیص و درمان این اختلالات ارائه میکنند؛ رویکردی که امروزه در فیزیوتراپی، علوم ورزشی و تمریندرمانی جایگاه مهمی دارد.
بدن انسان سیستمی هماهنگ از عضلات و مفاصل است که سلامت آن به تعادل عملکردی میان گروههای عضلانی وابسته است. هنگامی که این تعادل به دلیل ضعف برخی عضلات یا کوتاهی و بیشفعالی عضلات دیگر برهم بخورد، الگوهای حرکتی مختل شده و احتمال بروز درد و ناهنجاریهای اسکلتیعضلانی افزایش مییابد. این کتاب با تکیه بر دانش نوروفیزیولوژی، بیومکانیک و تمریندرمانی، چارچوبی علمی برای شناسایی و اصلاح عدم تعادلهای عضلانی و بررسی روشهای ارزیابی و درمان اختلالات حرکتی ارائه میدهد.
مشخصات کلی کتاب
- نام اصلی کتاب: Assessment and Treatment of Muscle Imbalance: The Janda Approach
- نام کتاب در زبان فارسی: ارزیابی و درمان عدم تعادل عضلانی (رویکرد جاندا)
- نویسنده کتاب: فیل پیچ و کلارسی فرانک
- انتشارات: Human Kinetics
- سال انتشار: 2010
- مترجم: مهدی قیطاسی
- انتشاراتی ایران: نرسی (1394)
معرفی رویکرد و بنیانگذار آن
پایه نظری کتاب بر دیدگاههای Vladimir Janda است. او از نخستین پژوهشگرانی بود که مفهوم «سندرومهای عدم تعادل عضلانی» را مطرح کرد. به اعتقاد او بسیاری از مشکلات اسکلتیعضلانی تنها ناشی از آسیبهای ساختاری نیستند، بلکه نتیجه اختلال در الگوهای حرکتی و عدم تعادل میان گروههای عضلانی هستند. نظریات او زمینهساز مفاهیمی مانند عضلات مهارشده، عضلات بیشفعال و الگوهای حرکتی نادرست در علم حرکات اصلاحی شد.
معرفی مترجم
دکتر مهدی قیطاسی، عضو هیئت علمی دانشکده علوم ورزشی دانشگاه شهید بهشتی، از پژوهشگران فعال حوزه حرکات اصلاحی است. بسیاری از فعالیتهای آموزشی و پژوهشی او بر اساس اصول رویکرد جاندا شکل گرفته و در معرفی و آموزش این دیدگاه نقش داشته است.
پیام و محتوای کتاب
کتاب در چند بخش تنظیم شده و خواننده را با مبانی نظری، روشهای ارزیابی و مداخلات درمانی آشنا میکند. ابتدا نقش سیستم عصبی مرکزی در کنترل عضلات و مفهوم «کنترل حرکتی» توضیح داده میشود. سپس الگوهای رایج عدم تعادل عضلانی و اختلالات ثبات مرکزی معرفی شده و تأثیر آنها بر وضعیت بدن بررسی میشود. در ادامه، روشهای ارزیابی مانند بررسی وضعیت بدنی، آزمونهای عملکردی و تحلیل الگوهای حرکتی ارائه میشود. بخش پایانی به راهکارهای اصلاحی از جمله تمرینات کششی، تمرینات تقویتی، تمرینات کنترل حرکتی و تمرینات ثبات مرکزی اختصاص دارد که هدف آنها بازگرداندن تعادل عملکردی عضلات است.
تجربه و تأثیرپذیری از کتاب
از ویژگیهای مهم کتاب، نگاه علمی و سیستماتیک آن به مشکلات حرکتی است. نویسندگان پیش از ارائه تمرینات اصلاحی، ابتدا ریشههای عصبی و عضلانی اختلالات را بررسی میکنند. به نظر من این اثر برای دانشجویان علوم ورزشی، فیزیوتراپی و متخصصان حرکات اصلاحی بسیار مفید است؛ زیرا کمک میکند مشکلات اسکلتیعضلانی در قالب یک سیستم حرکتی یکپارچه تحلیل شوند و نشان میدهد بسیاری از دردها با ارزیابی دقیق و تمرینات هدفمند قابل اصلاح هستند.
نویسنده: حبیبه عبدی، پژوهشگر حوزه علوم ورزشی و حرکات اصلاحی و از اعضای مدرسه روزنامهنگاری فراتاب
بازنشر این مطلب با ذکر منبع «فراتاب» بلامانع است.
