دغدغه های امنیتی ترکیه در شمال سوریه | فراتاب
کد خبر: 3943
تاریخ انتشار: 6 شهریور 1395 - 14:23
امید شکری کله سر

فراتاب گروه بین الملل: روزهای اخیر بحران سوریه وارد مرحله جدیدی شده است هفته قبل تانکهای ترکیه با هدف عقب نشاندن یگانهای کردهای سوریه  ی.پ.گ (شاخه سوری پ.ک.ک) به شرق فرات و مبارزه با داعش وارد خاک سوریه شدند و باعث شدند تا بحران سوریه وارد فاز جدیدی شود. نیروهای ارتش ترکیه در حالی وارد خاک سوریه شدند که در پی کودتای نافرجام 15 جولای ترکیه دولت در حال تسویه بدنه ارتش از طرفداران فتح الله گولن ،متهم اصلی کودتای نافرجام ترکیه، است و ارتش و نیروهای امنیتی بدنبال دستگری و انفصال تعدادی زیادی از افسران ارشد و فرماندهانشان حال و روز خوبی را سپری نمی کنند حال با توجه به این شرایط چه دلایلی باعث شد تا ترکیه بطور علنی و بیشتر از قبل درگیر بحران دیگری و آن هم در سوریه شود و نیروهایش را به خاک آن کشور بفرستد در این نوشته به این موضوع خواهم پرداخت.

طی ماههای اخیر ترکیه شاهد چندین حمله انتخاری توسط نیروهای داعش و هم چنین پ.ک.ک بوده است در پی این حملات تعداد زیادی از مردم بی دفاع و هم چنین نیروهای امنیتی ترکیه کشته شده اند این روند باعث بروز جو ناامنی در ترکیه شده و هم چنین اثر سویی بر تجارت و صنعت توریسم ترکیه گذاشته است.

تانکهای ترکیه در ائتلاف به رهبری آمریکا و با حمایت هواپیماهای بدون سرنشین این کشور وارد خاک سوریه شده و بطرف شهر جرابلس حرکت نمودند. نیروهای ارتش آزاد سوریه نیز در این عملیات همراه تاتکهای ترکیه بودند. ارتش ترکیه هدف اصلی این عملیات را مقابله با داعش و همچنین عقب راندن نیروهای مسلح کرد از شرق فرات و جلوگیری از انسجام سه کانتون کردی در مجاورت مرزهای خویش اعلام کرده است.

از سوی دیگر باید گفت ترکیه سالهاست با بحران کردها روبروست. مسئله کردها و پ.ک.ک باعث کشته شدن نزدیک به 40000 نفر و همچنین باعث 300 میلیارد دلار ضرر به اقتصاد ترکیه شده است. از سال 2009 و تحت پروژه صلح حزب عدالت و توسعه بطور رسمی با پ.ک.ک وارد مذاکره شد و برخی محدودیتها برای کردها برداشته شد و آزادیهای مدنی – سیاسی و اجتماعی به کردها داده شد تا اینکه پس از انتخابات 7 ژوئن آتش بس توسط پ.ک.ک شکسته شد و درگیریها در مناطق کردنشین شدت گرفت پ.ک.ک اقدام به انبار سلاح و مهمات در شهرها نمود و در برخی مناطق کردنشین اقدام به حفر خندق و سنگربندی در این مناطق نمودند. حزب دموکراتیک خلقها نیز در قبال خشونتهای پ.ک.ک نتوانست عکس العمل موثری نشان دهد و پروژه صلح با بن بست مواجه شد.

منطقه جرابلس تا سال 2013 در کنترل داعش بود و موقعی که به دست نیروهای نیروهای مسلح کُرد افتاد تا موقعی که منطقه در دست داعش بود ترکیه اقدامی علیه آنها انجام نداد ترکیه مایل نیست نیروهای مسلح کرد که از آنها به عنوان شاخع سوری پ.ک.ک یاد می شود در نزدیکی مرزهای اش مستقر شوند و نقاط مرزی بدست نیروهای مسلح طرفدار پ.ک.ک بیافتد. کردها در نظر دارند منطقه عفرین را به کوبانی متصل کنند اگر چنین اتفاقی بیافتد امنیت ملی ترکیه به خطر خواهد افتاد هم دولت سوریه و هم ترکیه مخالف وقوع چنین سناریویی هستند دولت سوریه در مقابل ایجاد 3 کانتون کرد عکس المعل زیادی نشان نداد اما در قبال این سناریو مخالفت خویش را بارها اعلام کرده و هفته های قبل با این نیروها وارد جنگ شد اتصال کوبانی به عفرین  یه این معنی است که تا 30 الی 40 کیلومتری مرز ترکیه منطقه ای از الباب تا منبیج در اختیار نیروهای مسلح کرد قرار خواهد گرفت و این کریدور در اختیار کردها قرار خواهد گرفت و عملا سه کانتون بهم متصل می شوند.

از سوی دیگر طی هفته های اخیر ترکیه رسما اعلام کرد که روسیه در صورت تمایل می تواند از پایگاه هوایی اینجرلیک به نیروهای داعش حمله کند نیروهای ائتلاف به رهبری آمریکا از این پایگاه علیه داعش چند بار عملیات انجام داده اند این امر باعث شده تا ترکیه به دشمن داعش تبدیل شود و داعش در صدد انتقامجویی و اقدام علیه امنیت ملی ترکیه باشد.

پس از سقوط جنگنده روسیه توسط هواپیماهای ترکیه این کشور با مشکل انزوا در منطقه مواجه شده بود و کم کم از پتانسیل بازی کردن نقش فعال در بحران سوریه دور می شد ترکیه اقدام به حل اختلاف با روسیه نمود در حین بحران سلاحهای روس بدست نیروهای پ.ک.ک و هم چنین نیروهای مسلح کرد سوریه رسید و گفته می شود بخشی از این تسلیحات به پ.ک.ک رسیده و آنها این سلاحها را علیه ارتش ترکیه و همچنین مردم ترکیه بکار گرفتند.

ترکیه در داخل کشور با مسله کردها روبروست و تشکیل منطقه خودمختار کرد و یا کانتون کرد در سوریه باعث افزایش نا آرامی در مناطق کردنشین خواهد شد اگر یگانهای کردهای سوریه ی.پ.گ (شاخه سوری پ.ک.ک) همراه با پ.ک.ک در صدد ایجاد کردستان بزرگ باشند و یا در صدد ایجاد کریدور کرد (از عفرین تا کوبانی) این مسئله بطور مستقیم امنیت ملی ترکیه را هدف قرار خواهد داد بهترین روش برای ترکیه و هم چنین پ.ک.ک برگشت به پروسه صلح و همچنین گفتگوهای مستقیم هم با حزب دموکراتیک خلقهاست یگانهای کردهای سوریه  ی.پ.گ که از حمایت ضمنی آمریکا و روسیه روبروست و حتی حمایت تسلیحاتی می شود به یکی از موارد مورد اختلاف ترکیه و آمریکا تبدیل شده است ترکیه شرق فرات را خط قرمز خویش عنوان کرده و بارها نگرانی خویش را از استقرار یگانهای کردهای سوریه ی.پ.گ در این منطقه عنوان داشته است آمریکا نیز حمایت خویش را بارها از یگانهای کردهای سوریه ی.پ.گ اعلام کرده است.

به نظر می رسد اینک و بطور همزمان هم گروههای کرد سوری و هم فتح الله گولن به مساله امنیتی ترکیه تبدیل شده اند و دولت ترکیه باید طرحی را بیابد که هم بتواند آمریکا و هم روسیه را در مبارزه با یگانهای کردهای سوریه ی.پ.گ و نیز استرداد گولن با خویش همراه سازد.

امید شکری کله سر – دانشجوی دکترای روابط بین الملل دانشگاه یالوا ترکیه

نظرات
آخرین اخبار