تهدیدی جدی بنام آلودگی های زیست محیطی | فراتاب
کد خبر: 3658
تاریخ انتشار: 26 مرداد 1395 - 09:24
سجاد شجاعی
هوایی که ما تنفس می­‌کنیم سرشار از مواد مضر است که محصول فرعی سوخت­‌های فسیلی هستند. سموم کشاورزی از جمله علف-کش‌­ها و حشره-کش‌­ها در کشور ما بطور بی­‌رویه مصرف می­‌شوند و محصولی که به دست مشتری می‌­رسد معمولا حاوی غلظت‌های بیش از حد مجاز این سموم است که

فراتاب - گروه علمی: زندگی روزمره ­ی ما سرشار از مشکلات و دردسرهایی است که نیاز به توجه فوری دارند؛ مشکلات شغلی، مالی، خانوادگی، تحصیلی و اجتماعی پیوسته ما را بمباران می­‌کنند. پیامد این‌ها استرس مزمن است که مشکلات روانی، رفتاری، پزشکی (دیابت، چاقی، بیماری‌های قلبی و ...) را سبب می­‌شود. استرس مزمن برای بدن به مثابه اکسیژن برای آهن است؛ همانطور که اکسیژن هوا آهن را فرسوده می­‌کند، استرس مزمن نیز بدن ما را تحلیل می­‌برد. در این میان تهدیدهای بالقوه ­ی دیگری از دل این شرایط زاییده شده، بطور روزمره سلامت ما را تهدید می­‌کنند: آلودگی‌­های محیط زیست.

عمق فاجعه بسیار بیشتر از آن چیزی است که در نگاه اول به نظر می‌­رسد. گرمای سوزان روزهای تابستان تنها یک جنبه از این فاجعه است. چند روز پیش رئیس جمهور ایالات متحده اعلام کرد که در حال حاضر مهمترین اولویت ما مبارزه با گرم شدن زمین است.

در صنعت دامداری نیز وضعیت بسیار اسفبار است؛ دامداران برای جلوگیری از تلفات دام‌­ها، مبارزه با انگل‌­ها و افزایش سرعت رشد حیوانات، از آنتی-بیوتیک­‌ها، ویتامین­‌ها، حشره-کش‌­ها و انواع بسیاری از ترکیبات شیمیایی استفاده می­‌کنند

ولی گرم شدن هوا تصویر ناقصی از آلودگی­‌های موجود ارایه می‌­دهد. هوایی که ما تنفس می­‌کنیم سرشار از مواد مضر است که محصول فرعی سوخت­‌های فسیلی هستند. سموم کشاورزی از جمله علف-کش‌­ها و حشره-کش‌­ها در کشور ما بطور بی­‌رویه مصرف می­‌شوند و محصولی که به دست مشتری می‌­رسد معمولا حاوی غلظت‌های بیش از حد مجاز این سموم است که بطور بالقوه می‌­توانند سبب ناباروری، سرطان، و دیابت شوند.

در صنعت دامداری نیز وضعیت بسیار اسفبار است؛ دامداران برای جلوگیری از تلفات دام‌­ها، مبارزه با انگل‌­ها و افزایش سرعت رشد حیوانات، از آنتی-بیوتیک­‌ها، ویتامین­‌ها، حشره-کش‌­ها و انواع بسیاری از ترکیبات شیمیایی استفاده می­‌کنند. این ترکیبات وارد گوشت، شیر و انواع دیگر محصولات دامی و فرآورده­‌های آنها می­‌شوند و سرانجام راه خود را به سمت بدن ما پیدا کرده، اثرات سوء بیشماری بر جا می‌­گذارند. علاوه بر این باقیمانده‌­ی این سموم آب­‌های زیرزمینی را آلوده می‌­کنند.

داروهایی که ما مصرف می‌کنیم نیز سرانجام بصورت تغییر یافته از طریق ادرار و مدفوع وارد فاضلاب می­‌شوند و محیط زیست و بدن ما را (که به نوعی خود بخشی از محیط است) آلوده می‌­کنند.

پلاستیک‌­ها بسیار دیر تجزیه می‌­شوند و برخی از انواع آنها هنگام تجزیه شدن مواد سمی آزاد می­‌کنند. قطعات کوچک حاصل از شکسته شدن پلاستیک­‌های فرسوده، سرانجام چه از طریق باد، یا رودخانه راه خود را به دریاها و اقیانوس­‌ها باز می‌­کنند. این­‌ها می­توانند جلوی عبور نور خورشید را گرفته، یا مواد سمی آزاد کنند. علاوه بر پلاستیک­‌ها، آلودگی نفتی نیز زندگی در آب­‌های آزاد را تهدید می‌­کنند. برخی از پژوهشگران در مورد احتمال فروپاشی ناگهانی محیط زیست دریایی هشدار داده‌­اند. چنین فروپاشی‌­ای حیات انسان را تهدید خواهد کرد زیرا محیط زیست دریایی و خشکی به هم پیوسته است و بخش بزرگی از اکسیژنی که ما مصرف می­‌کنیم توسط موجودات دریایی تولید می‌­شود.

خلیج فارس ما بعلت واقع شدن در منطقه‌­ی نفت­خیز، بسیار آلوده شده است. علاوه بر این کشورهای حاشیه‌­ی این دریا مقدار زیادی آب شیرین (حدود 11 میلیون تن در روز) از این دریا تولید می‌­کنند؛ تنگه­‌ی هرمز بطور طبیعی ورودی باریکی است و نمی­‌تواند خروج آب از این دریا ناشی از تبخیر و برداشت آب را جبران کند و مشاهده شده است که آب خلیج فارس در 20 سال اخیر حدود 2 برابر شورتر شده است. این وضعیت گونه­‌های موجودات دریایی را تغییر می‌­دهد و وضعیت صیادی-اقتصادی منطقه‌­ی جنوب را تهدید می­‌کند.

چشم انداز

علاوه بر مشکلات عادی زندگی روزمره که با آنها دست و پنجه نرم می­‌کنیم آلودگی­‌های زیست محیطی حیات را در کره‌­ی زمین تهدید کرده و به هیچ روی مشکلات دست دومی نیستند؛ این آلودگی­‌ها زندگی ما و بیش از آن زندگی نسل­‌های آینده را تهدید می­‌کنند. علاوه بر گازهای گلخانه‌­ای، مشکلات اقتصادی کشاورزان و دامداران و ترس از زیان مالی، سبب استفاده‌­ی بی­رویه از سموم و داروها شده است. در این شرایط پیچیده تنها توصیه‌­ای که می­‌توان داشت این است که در مورد آلودگی‌­های محیط زیست و راه­‌های کاهش آن یاد بگیریم، به فرزندانمان بیاموزیم، و از سیاستمداران خود کاهش آلودگی­‌ها را طلب کنیم.

 

سجاد شجاعی، دانشجوی دکتری زیست شناسی (فیزیولوژی جانوری) دانشگاه تهران.

 

نظرات
آخرین اخبار